پیش‌نوشت: دیدم علی کریمی در وبلاگش درباره‌ی خودران‌ها نوشته بود. با خواندن نوشته‌ی او یاد مطلبی افتادم که چند وقت پیش خواندم و تصمیم گرفتم درباره‌ی آن بنویسم.

من از طرفداران استفاده از خودران‌ها هستم، چون طعم تلخ رانندگی انسان‌های بی‌مبالات را بارها و بارها چشیده و دیده‌ام. یک‌بار هم درباره آدم‌هایی که اینگونه بد رانندگی می‌کنند مطلبی با عنوان «از این آدم‌ها باید ترسید» نوشتم.

مدتی پیش در ترافیک سنگینی گیر کرده بودم. سمت چپ من یک کامیون بود. راننده‌ی کامیون که به نظرم به معنای واقعی کور بود سعی کرد از فضای کوچکی که جلویش به‌وجود آمده برای حرکت کردن استفاده کند ولی زیادی به سمت من منحرف شد و این انحراف به‌شکلی بود که رسماً داشت روی ماشین من می‌آمد [نمی‌دانم اگر بوق زدن‌‌های متوالی من نبود، آیا هنوز در قید حیات بودم که این نوشته را بنویسم یا خیر].

به‌هرحال به هر ضرب و زوری که بود راننده‌ی کامیون ایستاد، پیاده شد و به سمت من آمد. آیینه سمت من که کاملاً شکسته بود و من هم عملاً نمی‌توانستم از ماشین پیاده شود. چون دقیقاً احساس می‌کردم تایر کامیون توی صورتم هست.

اول کمی داد و فریاد کردیم. راننده‌ی کامیون از بیرون ماشین و من از درون ماشین. بعد که دید حق با من است سعی کرد که مرا راضی کند. هرچند پس از کمی اعصاب‌خوردی، رضایت دادم چون تنها به آینه‌ی ماشین خسارت وارد شده بود و ارزش وقت‌گذاشتن و منتظر ماندن برای پلیس را نداشت.

در ادامه‌ی مسیر با خودم می‌گفتم زودتر از اینکه خودرو‌های عادی را از لوث وجود راننده‌های سربه‌هوا و موبایل به دست پاک کنند، بهتر است چنین کامیون‌هایی نیز خودران شوند.

چند وقت پیش در وب‌سایت MIT Technology Review خواندم که در امریکا بین ۵ تا ۱۰ سال آینده کامیون‌های خودران یا Self-Driving Trucks راهی بزرگراه‌ها می‌شوند (+).

در این مقاله به این نکته اشاره شده که اگرچه منطق اقتصادی استفاده از کامیون‌های خودران بسیار قوی‌تر از ماشین‌های خودران هست ولی موانع تکنولوژیکی کامیون‌های خودران بسیار بیشتر است. چون به شکل عادی یک راننده‌ی کامیون سال‌ها طول می‌کشد تا به شکل کاملاً حرفه‌ای رانندگی کند و در ضمن موارد غیرقابل‌پیش‌بینی متعدد بیشتری در حین رانندگی با کامیون وجود دارد.

در حال حاضر هم کامیون‌های خودران تست آزمایشی خودشان را در حال طی کردن هستند و در تمامی مراحل تست، یک راننده‌ی حرفه‌ای به طور لحظه به لحظه، عملکرد سیستم آن را چک می‌کند. هدف استفاده از این کامیون‌های خوردان هم این است که در بزرگراه‌ها نیازی به وجود راننده انسانی نباشد و کامیون به صورت اتوماتیک هدایت شود و راننده نیز با خیال استراحت کند، یا کار دیگری انجام دهد و یا حتی چرت بزند.

از جمله مزایایی که برای این نوع کامیون‌ها ذکر شده: کاهش مصرف سوخت و کاهش بالقوه‌ی تصادفات جاده‌ای است. هر چند در این مقاله به این نکته اشاره شده که اگرچه خودران‌های شرکت گوگل با تجربه‌ی بیش از هفت سال رانندگی در میلیون‌ها مایل جاده، تنها ۲۰ تصادف داشتند که تنها یک مورد آن مربوط به اشتباه خودرو بود ولی به راحتی نمی‌توان برای کامیون‌های خودران نیز چنین پیش‌بینی خوش‌بینانه‌ای کرد.

به هر حال باید نشست و منتظر ماند و دید که آیا کامیون‌های خودران نیز می‌توانند به موفقیتی که ماشین‌های خودران دست پیدا کردند، برسند یا خیر.

البته امیدوارم همانطور که کشور ما نشان داده که خیلی زود با موج تکنولوژی همراه می‌شود، در استفاده از خودران‌ها نیز به سرعت عمل کند تا شاید از این طریق کمتر شاهد سوانح جاده‌ای ناشی از اشتباهات انسانی باشیم.